‘Mensen zijn veel meer gemotiveerd als ze de keuze hebben’


Ellis ter Beek

Strategisch Adviseur Innovatie en Ontwikkeling Horizon

‘Het concept van JouwZorg is relatief simpel: je laat jongeren en ouders hun eigen hulpverlening kiezen. Wij zeggen niet: ‘wij gaan jou hulp bieden’, maar: ‘vertel ons wat je nodig hebt’. Wij zijn geen behandelaren, maar begeleiders. Het gaat erom waar Jij je als jongere en ouder Zorgen over maakt: jij kiest Jouw Zorg.

Mensen zijn veel meer gemotiveerd als ze de keuze hebben. Dat geldt voor iedereen. Niemand wordt er blij van om ergens toe te worden gedwongen. Uit onderzoeken blijkt dat ook: gedwongen behandelingen zijn minder effectief.’

Wel tien diagnoses

‘Een andere reden waarom we met JouwZorg zijn begonnen, is dat het oude (GGZ-)model (een diagnose met een daarop volgende behandeling) onvoldoende werkte. Wij werken met een multiproblematische doelgroep, voor wie je vaak wel tien diagnoses kunt stellen – voor de jongere én voor hun ouders. En als we eerlijk zijn weten wij dé oplossing zelf ook niet precies. Daarom hebben we gezegd: laat de professional een stapje terug doen en laten we met het héle netwerk om het gezin heen gaan staan. Samen weten we meer.’

‘Laat de professional een stapje terug doen en laten we met het héle netwerk om het gezin heen gaan staan’


Grootste valkuil

‘Toch bleek de implementatie in de praktijk superingewikkeld. Alleen al de keuzevrijheid die we willen bieden. Hartstikke mooi natuurlijk, maar hoe wil je jongeren laten kiezen binnen een kader van gedwongen en gesloten opvang? Een contradictie in terminus. En behoorlijk ingewikkeld, want als jongeren al heel goed zelf keuzes konden maken, zaten ze niet bij ons.

De grootste valkuil voor ons als professionals was om niet in onze oude hulpverlenersrol te schieten. Om niet zelf dingen te gaan invullen, ook al lees je de onmacht op de gezichten. Wij moeten onszelf dwingen om dat niet te doen, want het gaat niet werken als ik de antwoorden voor jou weet. Jij moet het eerst zelf weten, pas dan kan ik je helpen.’

‘Als je psychotisch bent, kun je lastig aangeven wat je wil’


Soms werkt het niet

‘En soms werkt het ook niet. Als de crisis zo groot is bijvoorbeeld, dat zelf keuzes maken nog niet gaat. Als je veel drugs gebruikt, kun je zonder detoxfase geen gezonde keuzes maken. Als je suïcidaal bent ook niet. Als je psychotisch bent, kun je lastig aangeven wat je wil. In dat soort gevallen moet dat eerst worden aangepakt voordat je begint met JouwZorg. Ook als zoiets niet bij de jongere zelf maar bij de ouders speelt.


Maar ik ben er heilig van overtuigd dat het uiteindelijk voor iedereen werkt om in je eigen kracht te komen staan en zelf de regie te voeren. Ik ben trots op wat JouwZorg daarin kan gaan betekenen.’

Volgende artikel

Interview met Sophie de Valk